Participatieladder
De juiste trede kiezen voor uw participatievraagstuk
Niet elke vorm van participatie is geschikt voor elk vraagstuk. De participatieladder helpt gemeenten om bewust te kiezen hoeveel invloed inwoners krijgen bij een beslissing. Van informeren tot meebeslissen: elke trede vraagt om een andere aanpak. Opiniepijlers helpt gemeenten bij het bepalen van de juiste trede en bij de uitvoering van het bijbehorende participatietraject (opent in nieuw tabblad).
Wat is de participatieladder?
De participatieladder is een model dat de verschillende niveaus van participatie weergeeft. Het model laat zien in hoeverre inwoners betrokken worden bij beslissingen van de overheid en hoeveel invloed zij daadwerkelijk hebben op de uitkomst.
De ladder kent doorgaans vijf treden, van laag naar hoog:
1. Informeren De gemeente informeert inwoners over plannen of beslissingen. Inwoners hebben geen invloed op de uitkomst maar worden wel op de hoogte gesteld.
2. Raadplegen De gemeente vraagt inwoners om hun mening maar is niet verplicht daar iets mee te doen. De beslissing blijft bij de gemeente.
3. Adviseren Inwoners denken actief mee en doen voorstellen. De gemeente neemt deze serieus en legt uit wat er wel en niet mee wordt gedaan.
4. Coproduceren Inwoners en gemeente werken samen aan een oplossing. Beide partijen hebben invloed op de uitkomst.
5. Meebeslissen Inwoners krijgen de volledige verantwoordelijkheid voor een beslissing binnen door de gemeente gestelde kaders.
Hoe kiest u de juiste trede van de participatieladder?
De keuze voor een trede hangt af van het vraagstuk, de fase van het beleidsproces en de mate waarin de gemeente bereid is invloed te delen met inwoners. Een veelgemaakte fout is dat gemeenten een hogere trede beloven dan ze in de praktijk kunnen waarmaken. Dat leidt tot teleurstelling bij inwoners en beschadigt het vertrouwen in de gemeente.
Opiniepijlers helpt gemeenten om vooraf een heldere keuze te maken en die keuze transparant te communiceren naar inwoners. Zo weten alle partijen waar ze aan toe zijn en worden verwachtingen realistisch gehouden.
Participatieladder en de Omgevingswet
De participatieladder is een handig instrument bij de invulling van de participatieverplichtingen uit de Omgevingswet (opent in nieuw tabblad). De wet verplicht gemeenten om participatie te organiseren maar schrijft niet voor op welk niveau. Door bewust een trede te kiezen en dat te documenteren, kunt u aantonen dat participatie serieus is genomen en dat de uitkomsten zijn meegewogen in de besluitvorming.
Hoe helpt Opiniepijlers bij het toepassen van de participatieladder?
Opiniepijlers denkt met u mee over de juiste trede voor uw vraagstuk en voert het bijbehorende participatietraject (opent in nieuw tabblad) uit. Of u nu inwoners wilt raadplegen over een concreet plan of hen wilt laten meedenken over de toekomst van hun wijk, wij hebben de ervaring en de methoden om dat op een representatieve en betrouwbare manier te organiseren.
Na afloop ontvangt u een rapport met de bevindingen en aanbevelingen dat u kunt gebruiken in uw beleidsproces en bij uw verantwoording richting de gemeenteraad.
Hulp bij het toepassen van de participatieladder in uw gemeente?
Neem contact op voor een vrijblijvend gesprek. Wij helpen u de juiste trede te kiezen en het bijbehorende participatietraject uit te voeren.
Telefoonnummer: 0313 745 533 of via e-mail: info@opiniepijlers.nl